یک مطالعه جدید نشان میدهد که شیرینکننده محبوب مورد استفاده در شکلاتهای پروتئینی و نوشیدنیهای انرژیزای بدون قند ممکن است خطر سکته مغزی و حمله قلبی را افزایش دهد.
محققان دانشگاه کلرادو در بولدر، سلولهای مغز انسان را در معرض اریتریتول در مقادیری قرار دادند که به گفته آنها مشابه یک نوشیدنی رژیمی بود.
سلولها در عرض چند ساعت تغییرات نگرانکنندهای از جمله کاهش میزان پروتئینهای حلکننده لخته خون که برای جلوگیری از سکته مغزی ضروری هستند، نشان دادند.
آبرن بری، دانشجوی دکترا که رهبری این مطالعه را بر عهده داشت، گفت:
اگرچه اریتریتول به طور گسترده در محصولات بدون قند که به عنوان جایگزینهای سالمتر به بازار عرضه میشوند، استفاده میشود، اما برای درک کامل تأثیر آن بر سلامت عروق، تحقیقات بیشتری لازم است.
«به طور کلی، مردم باید از میزان مصرف روزانه اریتریتول خود آگاه باشند.»
این کشف در زمانی صورت میگیرد که افزایش مرموزی در میزان سکته مغزی در بین جوانان رخ داده است، که طبق دادههای CDC از سال ۲۰۱۱ تقریباً ۱۵ درصد در بین افراد زیر ۴۵ سال افزایش یافته است.
اگرچه این مطالعه جدید کوچک بود و از سلولهای ایزوله استفاده کرد، اما به شواهد رو به رشدی که نگرانیها در مورد اریتریتول را افزایش میدهد، میافزاید.
یک مطالعه در سال ۲۰۲۳ که در کلینیک کلیولند انجام شد و ۴۰۰۰ نفر را تحت نظر داشت، نشان داد افرادی که اریتریتول مصرف میکردند، در معرض خطر بیشتری برای ابتلا به حملات قلبی، سکته مغزی یا مرگ زودرس بودند.
این مطالعهی اخیر در مجلهی فیزیولوژی کاربردی منتشر شده است.
محققان سلولهای اندوتلیال ریزرگی مغز انسان – سلولهایی که رگهای خونی مغز را میپوشانند – را جدا کردند.
محققان پس از قرار دادن آنها در معرض اریتریتول به مدت سه ساعت در آزمایشگاه، چندین تغییر مضر را شناسایی کردند.
این موارد شامل وادار کردن سلولها به تولید ۷۵ درصد ترکیبات بیشتر بود که میتوانست به آنها و بافتهای اطراف آسیب برساند.
آنها همچنین حدود 20 درصد کمتر ترکیبی تولید کردند که به شل شدن رگهای خونی کمک میکند و باعث جریان بیشتر خون و به حداقل رساندن خطر لخته شدن خون میشود.
محققان همچنین خاطرنشان کردند که اریتریتول تولید پروتئین حلکننده لخته خون به نام t-PA را کاهش میدهد که به حل شدن لختههای خون و جلوگیری از سکته مغزی کمک میکند.
آنها در نتیجهگیری خود گفتند که اریتریتول «بهطور بالقوه در افزایش خطر سکته مغزی ایسکمیک نقش دارد».
سکته مغزی ایسکمیک زمانی رخ میدهد که یک لخته خون، رگ خونی مغز را مسدود میکند و از رسیدن اکسیژن و خون به بافت مغز جلوگیری میکند.
این میتواند در عرض چند دقیقه باعث مرگ سلولهای مغزی شود.
محدودیتهای این مطالعه شامل این واقعیت است که در آزمایشگاه، خارج از بدن انسان انجام شده و ممکن است منعکس کننده شرایط واقعی درون بدن نباشد.
برای مثال، مشخص نبود که این سلولها در انسان به طور معمول چه مقدار اریتریتول جذب میکنند.
این مطالعه همچنین سلولها را در معرض معادل ۳۰ گرم اریتریتول قرار داد، مقداری که محققان گفتند “معادل مقدار معمول در یک نوشیدنی رژیمی” است.
اما مقادیر اعلامشدهی اریتریتول در این نوشیدنیها معمولاً پایینتر از این سطح است.
